Czym jest anhedonia? Objawy, diagnozowanie i leczenie.
Brak odczuwania radości z wykonywania czynności, które dotychczas sprawiały nam przyjemność to bardzo niepokojący stan, który może sugerować wystąpienie problemów psychicznych takich, jak chociażby anhedonia – jeden z najbardziej charakterystycznych objawów depresji.
Główne objawy anhedonii
Termin anhedonia został wprowadzony około 100 lat temu przez francuskiego filozofa i psychologa Théodule-Armanda Ribota. Definiuje się ją jako niezdolność do przeżywania emocji oraz satysfakcji, w szczególności w sytuacjach, które w przeszłości dostarczały przyjemnych wrażeń emocjonalnych.
Anhedonia to jeden z głównych objawów depresji, lecz towarzyszy także innym zaburzeniom psychicznym, jak chociażby schizofrenia. W depresji występuje u około 50 procent pacjentów i wiąże się z gorszym przebiegiem choroby, jako że pogarsza ogólne funkcjonowanie chorych. Razem ze zmniejszeniem napędu, stanowi ona jedną z podstawowych przyczyn redukcji aktywności i zawężenia zainteresowań. Niekiedy osoba chora nie jest w stanie samodzielnie rozpoznać tego objawu, w związku z czym kluczowa jest tu pomoc najbliższego otoczenia, które może zaobserwować zmianę w sposobie zachowania i zachęcić do poszukiwania fachowej pomocy.
Diagnozowanie anhedonii
Narzędzie wykorzystywane do diagnozowania anhedoni to skala SHAPS (Snaith-Hamillton Pleasure Scale), która stosowana jest przez psychologów i psychiatrów. To klasyczne narzędzie przeznaczone do oceny deklarowanego odczuwania przyjemności przez chorego w ostatnim okresie.
Zadaniem pacjenta jest ocena, jak bardzo zgadza się on ze stwierdzeniem, że jedna z 14 podanych czynności lub sytuacji sprawiłyby jej przyjemność. Ocenie podlega między innymi słuchanie ulubionej stacji radiowej czy ciepła kąpiel.
Niezwykle ważne jest, by być w stanie samym przed sobą przyznać się do problemu. Wiele osób zamiast tego stawia na uciekanie od problemów i stopniową izolację. Wizyta u psychiatry pozwoli określić czy mamy do czynienia jedynie z chandrą i chwilowym obniżeniem nastroju czy depresją.
Główne objawy depresji
Poza utratą radości życia i brakiem odczuwania przyjemności, do objawów depresji zalicza się:
- Częste zmęczenie i utratę energii życiowej
- Obniżenie nastroju, złe samopoczucie przez znaczącą część dnia, w szczególności o poranku
- Poczucie niepokoju
- Myśli rezygnacyjne i dotyczące śmierci
- Myślenie depresyjne, któremu towarzyszy utrata poczucia własnej wartości i pesymistyczna ocena przeszłości, teraźniejszości i przyszłości
- Zaburzenia koncentracji
- Zaburzenia snu
- Spadek apetytu
- Wahania masy ciała
- Spadek libido
Podstawową metodą umożliwiającą rozpoznanie czy mamy do czynienia z ahedonią czy depresją jest badanie psychiatryczne polegające na szczegółowej rozmowie z pacjentem, a w razie możliwości również z jego bliskimi.
Może to Ci się spodoba
Atak paniki – czym jest i jak wygląda? Objawy i leczenie paniki
Ataki paniki mogą skutecznie utrudnić życie. Pojawiają się znienacka, wydaje się, że nie sposób ich opanować ani przewidzieć, kiedy pojawią się ponownie. Obecnie panika nie jest już tematem tabu, nie
Jak być odpornym psychicznie?
Odporność psychiczna jest u każdego człowieka zupełnie inna. Borykamy się w życiu z różnymi problemami często też własnymi chorobami, jak i naszych najbliższych. Kluczową kwestią w ramach odporności psychicznej jest
Sposoby na opanowanie ataków nerwicy
Ataki nerwicy mają różnorakie oblicza, zależnie od tego z jakim rodzajem zaburzenia mamy do czynienia. Niektóre z nich mogą polegać na agresywnym zachowaniu, inne znów na całkowitej alienacji. Chorzy często
Jadłowstręt psychiczny, czyli anoreksja – Przyczyny, objawy i leczenie
Jednym z lepiej poznanych zaburzeń odżywiania jest jadłowstręt psychiczny. Polega na odczuwaniu braku łaknienia, czego skutkiem jest zaniechanie przyjmowania posiłków. Pierwsze oznaki zaburzenia obserwowane są w okresie dojrzewania, około 14-18
Czym dokładnie jest nerwica? Co warto wiedzieć o nerwicy?
Nerwica lękowa jest zaburzeniem psychicznym, które nie pojawia się bez powodu. To prawda, że potrafi zakraść się do najdalszych zakamarków umysłu, zagnieździć w psychice i ciele, zabierać oddech, a w
Lęk pod różną postacią. Czy to nerwica?
Mówiąc o lęku, należy wziąć pod uwagę ten fizjologiczny, jak i patologiczny. W drugim wypadku rzeczywiście osobom, które borykają się z nim, jest trudno stwierdzić, z jakiego powodu mają z
Przez ostatnie dwa lata kryzysów Polacy nadrobili 15 lat edukacji zdrowia psychicznego
Wybuch pandemii COVID-19 oraz wojny w Ukrainie, inflacja i kryzys klimatyczny sprawiły, że coraz więcej osób odczuwa chroniczny stres, zmęczenie czy długotrwałe obniżenie nastroju. Z drugiej strony Polacy zaczęli otwarcie rozmawiać o problemach zdrowia
Poważne konsekwencje bezsenności
Bezsenność to jedna z najtrudniejszych dolegliwości, jakie mogą dotknąć człowieka. Już po kilku nocach, podczas których nie byliśmy w stanie zmrużyć oka, mogą pojawić się bardzo silne bóle głowy, halucynacje
Introwertyk – kto to? Jak okazuje uczucia?
Najczęściej introwertycy postrzegani są jako osoby, które są zamknięte w sobie i bardzo nieśmiałe. Prawdą jest, że potrafią być wspaniałymi partnerami, odpowiedzialnymi pracownikami i przede wszystkim idealnymi słuchaczami. Kluczem do
Brak poczucia bezpieczeństwa a nerwica
Poczucie bezpieczeństwa jest dla każdego człowieka priorytetem, niejaką podstawą do prawidłowego funkcjonowania naszej psychiki. W przypadku jego braku w okresie dzieciństwa przy współudziale urazów psychicznych, konfliktów w środowisku domowym oraz
W czym może pomóc Ci psychoonkolog?
Diagnoza choroby nowotworowej dla wielu z nas brzmi jak wyrok śmierci. Wynika to m.in. z braku aktualnej wiedzy, ale też lęku i niepewności. W czym może pomóc Ci psychoonkolog? Jak
Jak wspomagać tradycyjne metody leczenia depresji?
Psychoterapia i farmakoterapia należą do głównych metod zwalczania depresji. Obecnie pojawia się coraz więcej terapii uzupełniających tradycyjne leczenie tego schorzenia. W walce z wieloma chorobami o podłożu neurologicznym i psychicznym,
Jak pomóc osobom chorym na chorobę dwubiegunową?
Choroba afektywna dwubiegunowa jest zaburzeniem psychicznym, w którym nastrój osoby chorej ulega okresowo polaryzacji w kierunku depresji lub manii. Nie trudno domyślić się, że mania i depresja to przeciwstawne stany.
Alkohol a depresja
Alkohol i depresja bardzo często występują w parze. Niekiedy za stany depresyjne odpowiedzialny jest alkoholizm, inny razem, aby zniwelować objawy depresji, pacjenci popadają w uzależnienie od napojów wyskokowych. Uzależnienie od
Przyczyny, objawy i rozpoznanie zaburzeń integracji sensorycznej
Zaburzenia integracji sensorycznej są schorzeniem, o którym wciąż mówi się stosunkowo niewiele, w związku z czym w wielu przypadkach nie jest ono właściwie rozpoznane lub myli się go z ADHD.
